Grudzień to czas, kiedy mieszkanie wypełnia się zapachem pierników, a dzieci z niecierpliwością odliczają dni do Świąt. Wspólne tworzenie ozdób choinkowych łączy rodzinę i pozwala dzieciom poczuć się częścią świątecznych przygotowań. Samodzielnie wykonane bombki, gwiazdki czy łańcuchy mają duszę, której brakuje sklepowym ozdobom. Poniższe pomysły wykorzystują materiały dostępne w domu lub w pobliskiej papierniczo-plastycznej, a efekty zachwycą nawet najbardziej wymagających gości.
Przygotowanie przestrzeni do tworzenia
Zanim dzieci zabiorą się do pracy, warto zabezpieczyć stół folią malarską lub starymi gazetami. Farby, klej i brokat mają tendencję do rozprzestrzeniania się w nieoczekiwanych miejscach. Dobrze sprawdza się duża tekturowa płyta jako mata ochronna – po zakończeniu pracy wystarczy ją zwinąć razem z resztkami materiałów.
Wszystkie narzędzia i materiały powinny leżeć w zasięgu ręki. Przydatne będą: nożyczki o zaokrąglonych końcach, klej w sztyfcie i płynny PVA, farby plakatowe lub akrylowe, pędzle różnej grubości, sznurki, wstążki, kolorowy papier i tektura. Warto dodać naturalne materiały: szyszki, gałązki, suszone pomarańcze czy laski cynamonu.
Dzieci poniżej 6 roku życia potrzebują stałego nadzoru przy używaniu nożyczek i kleju na gorąco. Starsze dzieci można stopniowo usamodzielniać, ale warto pozostać w pobliżu na wypadek pytań czy problemów technicznych.
Ozdoby z masy solnej – klasyka, która zawsze działa
Masa solna to materiał idealny dla najmłodszych. Przygotowanie wymaga wymieszania 2 szklanek mąki pszennej, 1 szklanki drobnej soli i około 3/4 szklanki letniej wody. Składniki łączy się w misce, aż powstanie gładkie, elastyczne ciasto. Jeśli masa jest zbyt sucha, dodaje się po łyżce wody. Gdy klei się do rąk – posypuje się mąką.
Rozwałkowane ciasto na grubość około pół centymetra doskonale nadaje się do wykrawania foremkami. Gwiazdki, choinki, renifery, pierniczki – każdy kształt sprawdzi się jako ozdoba. Przed pieczeniem trzeba pamiętać o zrobieniu dziurki słomką lub wykałaczką – przez nią później przejdzie wstążka. Masa suszy się w piekarniku w temperaturze 100-120 stopni przez 2-3 godziny, w zależności od grubości. Ozdoby są gotowe, gdy stają się twarde i lekko rumiane.
Malowanie i zdobienie wysuszonych kształtów
Ostudzone ozdoby można malować farbami plakatowymi, akrylowymi lub temperami. Białe tło sprawia, że kolory wyglądają intensywniej – warto najpierw pokryć całą powierzchnię białą farbą jako bazę. Dzieci uwielbiają dodawać detale: kropki, paski, śnieżynki namalowane białą farbą na czerwonym tle.
Brokat przykleja się na jeszcze mokrą farbę lub na warstewkę kleju. Można też użyć lakieru do włosów jako utrwalacza – wystarczy posypać ozdobę brokatem i spryskać z odległości około 20 cm. Nadmiar brokatu strzepuje się nad miską, żeby wykorzystać go ponownie.
Po wyschnięciu farby warto zabezpieczyć ozdoby bezbarwnym lakierem akrylowym w sprayu. Taki zabieg przedłuża ich żywotność i chroni przed wilgocią. Lakierowanie najlepiej przeprowadzić na zewnątrz lub w dobrze wentylowanym pomieszczeniu.
Bombki z przezroczystych kul i wypełniaczy
Plastikowe kule z otwieranym wieczkiem to gotowa baza, którą można wypełnić praktycznie wszystkim. Dostępne w różnych rozmiarach w sklepach plastycznych kosztują niewiele, a efekt końcowy wygląda profesjonalnie. Otwieranie i zamykanie kuli sprawia dzieciom ogromną radość, więc sama zabawa przy tworzeniu daje mnóstwo satysfakcji.
Najprostszy pomysł to wypełnienie kulki sztucznym śniegiem, małymi bombkami choinkowych i brokatem. Można dodać miniaturowe figurki – renifera, bałwanka, mikołaja. Inny wariant to warstwa soli z Morza Martwego lub zwykłej soli kuchennej zmieszanej z kilkoma kroplami olejku eterycznego – taka bombka będzie pięknie pachnieć.
Suche materiały typu sól, ryż czy drobne koraliki łatwiej wsypywać przez lejek. Zwykły papierowy, zwinięty z kartki, działa równie dobrze jak plastikowy.
Malowanie wnętrza kuli
Ciekawym efektem jest pomalowanie kuli od środka. Do środka wlewa się około łyżeczki farby akrylowej, zamyka kulę i energicznie nią potrząsa, obracając we wszystkich kierunkach. Farba rozlewa się po ścianach, tworząc marmurowy wzór. Można użyć kilku kolorów jednocześnie – wtedy powstają smugi i przejścia tonalne.
Po rozlaniu farby kulę otwiera się i stawia do góry dnem na papierowym ręczniku, żeby nadmiar farby wypłynął. Schnięcie trwa około doby. Niektóre dzieci lubią dodawać do mokrej farby drobny brokat – wtedy cała kula mieni się od środka.
Gwiazdki i łańcuchy z papieru
Papierowe ozdoby to najmniej wymagający technicznie rodzaj dekoracji. Wystarczy kolorowy papier, nożyczki i klej. Tradycyjne łańcuchy powstają z pasków papieru o wymiarach 15 cm x 2 cm, sklejanych w kolejne ogniwa. Dzieci mogą tworzyć wzory kolorystyczne: dwa czerwone, jedno złote, dwa zielone – i tak w kółko.
Gwiazdki trójwymiarowe robi się z kilku warstw papieru. Najprostsza wersja wymaga pięciu kwadratów o boku 10 cm. Każdy kwadrat składa się po przekątnej, potem jeszcze raz. Przy złożonej krawędzi wycina się półokrąg – po rozłożeniu powstaje kwiatek. Pięć takich kwiatków skleja się środkami, a końce rozchyla na boki, tworząc przestrzenną gwiazdę.
Śnieżynki wycinane – ponad sto możliwości
Śnieżynki to niekończąca się zabawa w odkrywanie wzorów. Kwadrat papieru składa się na pół, potem jeszcze raz i jeszcze. Im więcej złożeń, tym bardziej symetryczna śnieżynka. W złożonym papierze wycina się różne kształty: trójkąciki, półkola, fale. Każde cięcie po rozłożeniu daje inny efekt.
Warto eksperymentować z różnymi rodzajami papieru. Bibuła tworzy delikatne, zwiewne śnieżynki. Papier pakowy daje rustykalny efekt. Srebrny lub złoty papier wygląda elegancko. Większe śnieżynki można przylepić do okien, mniejsze zawiesić na choince.
Dzieci szybko uczą się, które cięcia dają konkretne wzory. Po kilku próbach potrafią przewidzieć efekt końcowy i świadomie projektować śnieżynki. To doskonałe ćwiczenie wyobraźni przestrzennej.
Naturalne ozdoby z materiałów zebranych na spacerze
Szyszki, gałązki, suszone owoce dzikiej róży czy żołędzie to materiały, które nic nie kosztują, a wyglądają uroczo. Szyszki można pomalować końcówkami na biało, imitując śnieg, albo posmarować klejem i obsypać brokatem. Do powieszenia wystarczy owinąć sznurek wokół górnej części szyszki i zawiązać.
Plastry pomarańczy lub cytryny suszone w piekarniku w temperaturze 80 stopni przez około 3 godziny pachną cudownie i wyglądają efektownie. Przed suszeniem warto położyć je na papierze do pieczenia i przewrócić w połowie czasu. Gotowe plasterki przebija się dziurką i przewleka wstążkę.
Suszone owoce mogą przyciągać mole spożywcze, jeśli choinka stoi długo. Po Świętach warto takie ozdoby wyrzucić lub przechowywać w szczelnym pojemniku z saszetką lawendy.
Gałązki świerku lub jodły można związać w miniaturowe wiązanki, dodać kokardkę i kawałek cynamonu. Taka ozdoba pachnie lasem i wprowadza prawdziwie świąteczny nastrój. Żołędzie malowane złotą lub srebrną farbą wyglądają jak małe skarby – wystarczy przykleić do nich uszko z drutu lub przewlec przez nie cienki drucik.
Ozdoby z filcu – miękkie i bezpieczne
Filc to materiał, który nie wymaga obróbki brzegów – nie strzępi się po wycięciu. Dostępny w dziesiątkach kolorów, w różnych grubościach, idealnie nadaje się do pracy z dziećmi. Wystarczą szablony, nożyczki i klej na gorąco (dla starszych dzieci) lub klej do tkanin (dla młodszych).
Proste kształty jak serca, gwiazdki, choinki wycina się w dwóch egzemplarzach i skleja brzegami, zostawiając małą szczelinę. Przez nią wpycha się watę lub resztki filcu jako wypełnienie, potem dokleja ostatni fragment. Taka ozdoba jest miękka, bezpieczna i przyjemna w dotyku.
Starsze dzieci mogą spróbować szycia ściegiem zdobniczym – grube nici kontrastujące z kolorem filcu wyglądają dekoracyjnie. Nie musi być perfekcyjnie – lekka nieregularność dodaje uroku ręcznej roboty. Do środka można wszyć dzwonek lub kilka koralików, które będą cicho brzęczeć przy każdym ruchu.
Filcowe ozdoby można personalizować, dodając imiona wyhaftowane lub napisane flamastrem do tkanin. Dzieci uwielbiają mieć swoją własną, podpisaną bombkę. Taka ozdoba może wracać na choinkę przez wiele lat, stając się rodzinną pamiątką.